আহকচোন কেটিয়নিক ছাৰফেক্টেণ্টৰ বিষয়ে একেলগে জানি লওঁ।

Cationic Surfactantsপৃষ্ঠ-সক্ৰিয় পদাৰ্থ যিয়ে জলীয় দ্ৰৱত ধনাত্মক আধান মুক্ত কৰিবলৈ বিচ্ছিন্ন হয়। এই ধৰণৰ পদাৰ্থৰ হাইড্ৰ’ফ’বিক গোটসমূহ এনিয়নিক ছাৰ্ফেক্টেণ্টৰ দৰেই। এনে পদাৰ্থৰ হাইড্ৰ’ফিলিক গোটত প্ৰধানকৈ নাইট্ৰ’জেন পৰমাণু থাকে, আৰু পৰমাণু যেনে ফছফৰাছ, চালফাৰ, আয়’ডিন আদিও থাকে। হাইড্ৰফিলিক গোট আৰু হাইড্ৰ’ফ’বিক গোটসমূহক প্ৰত্যক্ষভাৱে সংযোগ কৰিব পাৰি, বা ইয়াক এষ্টাৰ, ইথাৰ বা এমাইড বান্ধনীৰ জৰিয়তে সংযোগ কৰিব পাৰি। ইয়াৰ ভিতৰত আটাইতকৈ বেছি ব্যৱহৃত হৈছে নাইট্ৰ’জেনযুক্ত এমাইন লৱণ।

Cationic Surfactantsবাণিজ্যিক মূল্য মূলতঃ জৈৱিক নাইট্ৰজেন যৌগৰ ব্যুৎপত্তি। ইহঁতৰ ধনাত্মক আধান নাইট্ৰজেন পৰমাণুৰ দ্বাৰা কঢ়িয়াই নিয়া হয়। ইয়াৰ উপৰিও কিছুমান নতুন ধৰণৰ কেটিয়নিক ছাৰফেক্টেণ্ট আছে যাৰ ধনাত্মক আধান পৰমাণু যেনে ফছফৰাছ, চালফাৰ, আয়’ডিন, আৰ্ছেনিকৰ দ্বাৰা কঢ়িয়াই নিয়া হয়। কেটিয়নিক ছাৰ্ফেক্টেণ্টৰ ৰাসায়নিক গঠন অনুসৰি ইহঁতক মূলতঃ চাৰিটা ভাগত ভাগ কৰিব পাৰি: এমাইন লৱণৰ প্ৰকাৰ, কোৱাটাৰনেৰী এমোনিয়াম লৱণৰ প্ৰকাৰ, হেটেৰ’চাইক্লিক প্ৰকাৰ আৰু নিমখৰ প্ৰকাৰ। ইয়াৰ ভিতৰত কোৱাটাৰনেৰী এমোনিয়াম লৱণ প্ৰকাৰৰ কেটিয়নিক ছাৰ্ফেক্টেণ্টৰ বাণিজ্যিক প্ৰয়োগ আটাইতকৈ বিস্তৃত।

1. এমাইন নিমখৰ প্ৰকাৰ

এমাইন লৱণৰ প্ৰকাৰৰ কেটিয়নিক ছাৰ্ফেক্টেণ্ট হৈছে প্ৰাথমিক এমাইন লৱণ, গৌণ এমাইন লৱণ, আৰু তৃতীয় এমাইন লৱণৰ ছাৰফেক্টেণ্টৰ বাবে সাধাৰণ শব্দ। ইহঁতৰ ধৰ্ম অতি মিল আছে, আৰু বহুতো সামগ্ৰী প্ৰাথমিক এমাইন আৰু গৌণ এমাইনৰ মিশ্ৰণ। এই ছাৰ্ফেক্টেণ্টবোৰ মূলতঃ অজৈৱিক এচিডৰ সৈতে চৰ্বিযুক্ত এমাইনৰ বিক্ৰিয়াৰ দ্বাৰা গঠিত লৱণ আৰু ই কেৱল এচিডিক দ্ৰৱত দ্ৰৱীভূত হয়। ক্ষাৰকীয় অৱস্থাত এমাইন লৱণে ক্ষাৰকৰ সৈতে বিক্ৰিয়া কৰি মুক্ত এমাইন গঠন কৰাৰ সম্ভাৱনা থাকে, যাৰ ফলত ইহঁতৰ দ্ৰৱণীয়তা হ্ৰাস পায়। গতিকে তেওঁলোকৰ প্ৰয়োগৰ পৰিসৰ কিছু সীমিত।

2. চতুৰ্থী এমোনিয়াম নিমখৰ প্ৰকাৰ

চতুৰ্থী এমোনিয়াম লৱণৰ প্ৰকাৰCationic Surfactantsকেটিয়নিক ছাৰ্ফেক্টেণ্টৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ জাত। ইহঁতৰ ধৰ্ম আৰু প্ৰস্তুতিৰ পদ্ধতি এমাইন লৱণৰ প্ৰকাৰৰ পৰা পৃথক। এনে ছাৰ্ফেক্টেণ্ট অম্লীয় আৰু ক্ষাৰকীয় দুয়োটা দ্ৰৱতে দ্ৰৱীভূত, ইয়াৰ শৃংখলাৰ শৃংখলাৰ উৎকৃষ্ট গুণ আছে, অন্য ধৰণৰ ছাৰ্ফেক্টেণ্টৰ সৈতে ভাল সামঞ্জস্যতা আছে, আৰু ইয়াৰ প্ৰয়োগৰ পৰিসৰ তুলনামূলকভাৱে বহল।

3. হেটেৰ'চাইক্লিক প্ৰকাৰ

কেটিয়নিক ছাৰ্ফেক্টেণ্টৰ অণুত থকা হেটেৰ’চাইকেলসমূহৰ ভিতৰত মূলতঃ নাইট্ৰ’জেনযুক্ত মৰ্ফ’লিন আঙঠি, পাইৰিডিন আঙঠি, ইমিডাজ’ল আঙঠি, কুইনোলিন আঙঠি আদি অন্তৰ্ভুক্ত।

কেটিয়নিক ছাৰ্ফেক্টেণ্ট হৈছে ভাল বেক্টেৰিয়ানাশক কাৰ্য্যৰ সৈতে অতি উপযোগী অনুঘটক আৰু আমাৰ জীৱনৰ বহু ক্ষেত্ৰত ব্যাপকভাৱে ব্যৱহাৰ কৰা হয়।